parallax background

Petranboard mu? Snowboard mu?

Bir Komün Olarak Yaşayan Ormanlar ve Onların Gizli Dünyaları
Aralık 2, 2018
spor, tarih
Tarihsel Bir Bakış Açısıyla; Spor
Aralık 15, 2018

Kaçkarlar’ın derinliklerinde bulunan yüzlerce köyden biri olan Meşeköy’ün, Petranboard adını verdikleri snowboard stili ile ünlü olduğunu biliyor muydunuz? 

petranboard-rize-snowboard
Görsel © Habertürk

Petranboard’ın hikayesini ilk duyduğumuzda şaşırmıştık ama sonradan bu durumun şaşılacak bir tarafının olmadığına karar verdik. Bunun yerine, petranboard stili ile adını duyuran köy halkının tanıtılmasının gerektiğini düşündük ve başladık araştırmaya. 

Bildiğiniz gibi, günlük hayatımızda kullandığımız ya da alışkanlık haine getirdiğimiz neredeyse her şey, belli ihtiyaçlarımız sonucunda keşfedilmiş. Sporun tarihine baktığımızda, sporun kendisinin de türlerinin de belli nedenlere bağlı olarak yapılmaya başlandığını görebiliriz. Petranboardun hikayesi de tam olarak böyle başlamış. 

petranboard-rize-snowboard
Görsel © Habertürk

Petranboard, yıllar yıllar önce, Rize’nin Petran köyünde, Kaçkar Dağları’nda günlük ulaşımı sağlamak amacıyla köy halkının keşfettiği bir snowboard stili. Öyle eski ki, belki de snowboar’ın ilk mucidi olan Sherman Pooppin, snowboard’u keşfettiğini düşündüğü zamanlarda Rize’de pertranboardun yapılma ihtimali oldukça yüksek.

Karadeniz’i bilen bilir. Ayakta durmakta zorlanacağınız yamaçlara sahip köyleri, yaşamı oldukça zorlasa da, adrenalini seven bir millet olduğumuzdan bu yamaçlardan vazgeçememişiz. Dolayısıyla çevre şartlarını yaşam koşullarımıza uydurmak için de pek çok icat yapmışız. Kendine has asansörler, yamaçların tepelerinde sapasağlam duran evler, kestirme yollar ve niceleri. Petran’da yaşayanlar da, kar yağdığında bu dik yamaçlardan inebilmek adına yamaçlardan tahtayla kaymayı akıl etmiş. Namaz tahtalarını temizlemek için karla ovan köylüler, zamanla camiye giderken bu tahtaları kullanmaya başlamışlar. Tabi tahta dikdörtgen olduğu için, gitmek pek kolay olmamış. Tahtalar kar toplamasın diye, bu tahtaların burunlarını yukarı doğru büken akıllar, zamanlar yön ve fren gibi kontrolleri de sopa ve ip gibi ek materyallerle sağlamışlar. Olmuş mu size petranboard!

petranboard-rize-snowboard
Görsel © snowboarding.transworld.net

Öyle tutulmuş ki bu kayma stili, tüm köy bu şekilde kaymaya başlamış. Büyükler, kolay bir ulaşım şekli olduğu için, çocuklar da çılgın eğlenceli olduğu için petranboardın tutkunu olmuş. Tabi ilk başlarda ismi petranboard değilmiş. O zamanlar köydeki insanlar bu kayma stili için ‘’üzme tahtası’’ ismini vermişler. Üzme, yani yüzme tahtası, karda yüzmeye yarıyor anlayacağınız. Sonradan bu kayma stilinin tanınmasını istedikleri için daha evrensel bir isimle gelmişler; petranboard.

petranboard-rize-snowboard
Görsel © snowboarding.transworld.net

İşe de yaramış. Petranboardu kimler duymamış ki? Yurtdışından gelen başarılı snowboardcular, Petran’a gelip bu deneyimi yaşamışlar, snowboardun atalarını izlemişler. Konuyla ilgili yazılmış 2 güzel yazı daha var. Biri burada, diğeri de bu. Bizce okumaktan keyif alacaksınız. Outside Online tarafından da bir belgesel çekilmiş.

Biz Evde Yokuz ekibi de gitmiş Petran’a. Onlar da bu kayma stilinin tutkunu olan Hızır Abi ile konuşmuşlar. Bakın Hızır Abi ne demiş: 

“Eskiden bütün köyün çocukları kayardı. Bütün kış başka bir şey yapmazdık. Saatlerce kayardık. Üstümüz başımız sırılsıklam olurdu, annelerimiz zorla içeri sokuncaya dek kayardık. Deli rekabet ederdik, en hızlı kim kayacak, kim daha yüksekten atlayacak diye. Çok mühim ve prestijli bir şeydi en hızlı kayan olmak. Bütün gençler toplanırdık tepenin üzerinde ikindi vakti. Yaşlılar da kapılara çıkardı izlemeye. Hele birisi birine birinciliği kaptırmaya görsün. Derhal daha hızlı bir board yapmaya soyunurdu birinciliğini geri almak için. Babalarımız kızardı onların odunlarından aldığımız için. Biz de ormana gider ağaç keserdik kendimize tahta yapmak için. Yalnız yaş ağaçtan olmaz, önce kuruması lazım. Bir de sağlam olması için ağacın damarlarının birbirine en yakın ve sık olduğu yerden parçaları almak lazım. Ormana girince ağaçlara çarpa çarpa giderken ya da engebeli bir arazide kırılma riski var. Sonra parçaları birleştiriyoruz ve tekbir tahta haline geliyor. Artık sıkıştırmaya yollayabiliyoruz, iyice bütünleşiyor. Sonra tahtanın ucunu suya koyuyoruz ki yumuşasın, böylece yukarı doğru burnunu esnetebilelim. En son olarak da yağlardık.

Petranboard giderek popülerleşmiş ve şimdilerde Rize’de her sene düzenlenen bir festival olmuş. Petranboard Kayak Şenliği olarak isimlendirilen festival, 10 senedir Şubat ayının ilk haftası yapılıyormuş. Kim bilir belki bu sene Petranboard Kayak Şenliği’ne katılırız.

1 Comment

  1. […] Yıllar yıllar önce, Rize’nin Petran ilçesinde Kaçkar Dağları’nda günlük ulaşımı sağlamak amacıyla köy halkının keşfettiği bir snowboard stili olan petranboard, el yapımı boardlarla yapılıyor. Petranboard’un tarihi oldukça eski hatta snowboar’ın ilk mucidi olan Sherman Pooppin, snowboard’u keşfettiğini düşündüğü zamanlarda Rize’de pertranboard yapılma ihtimali oldukça yüksek. Petranboard’u daha detaylı okumak için buraya bakabilirsiniz. […]

Bir cevap yazın

📲 Ücretsiz İndir